Vraag het Lunadea - 2008

22/05/2008 (Brenda)
Wat weet u allemaal over wisselkinderen?

Antwoord van Lunadea:

Hoi Brenda,

Dit is wat ik weet en heb gevonden over wisselkinderen en/of elfenkinderen, voornamelijk volksverhalen:

In de zestiende eeuw noemde Maarten Luther een verstandelijk gehandicapte een ‘massa carnis’, een hoop vlees. Hij zwakte dat later af tot ‘wisselkind’, een gedrocht dat door boze elfen en duivels in de plaats van het eigen kind was gebracht. Volgens de sprookjes en legenden van de wisselkinderen bestaat er een volkje dat diep in de heuvels woont (in Ierland noemt men het volkje "Good People"). Soms kunnen mensen dit volkje ook waarnemen. De leden van het volkje zijn elfen, maar ze lijken erg op de mens en ze planten zich op dezelfde manier voort. Een man en een vrouw krijgen samen een kindje. Het elfenvolkje is erg jaloers op de mens. Met name op de goede kwaliteit van de moedermelk en op de warmte en liefde waarmee mensenkinderen worden grootgebracht. Het elfenvolkje wil de elfenkinderen dezelfde goede dingen geven. Uit liefde voor hun elfenkind leggen de elfenouders hun kind in een wieg bij de mens. Het mensenkind nemen ze mee. Omdat elfen kunnen toveren geven ze het elfenkind het uiterlijk van het mensenkindje mee. Desondanks merken de mensenouders dat hun mooi, lief en rustig kindje is verdwenen. Het nieuwe kindje is ook mooi maar vertoont moeilijk, afgezonderd, onhandelbaar en zelfs onaards gedrag, zoals.... Men beschrijft dan allerlei typische kenmerken van vroegkinderlijk autisme!

Sommige ouders van kinderen met autisme beschrijven een soortgelijke plotselinge omslag in het voorheen rustige gedrag van hun kind, ergens voor het derde levensjaar.

Deze sprookjes en legenden hebben lange tijd bestaan. De mensen geloofden ze echt! De gevolgen hiervan waren verschrikkelijk. Natuurlijk wilden de betreffende ouders hun eigen kindje terug. Het enige wat ze volgens de overlevering konden ondernemen, was een beroep doen op de liefde van de elfenmoeder voor haar kind. Het "wisselkind" werd daarom wreed behandeld in de hoop dat de elfenmoeder het niet langer zou kunnen aanzien en de ruil ongedaan zou maken. Kinderen werden mishandeld tot de dood erop volgde, uitgehongerd, in de rivier gegooid, enzovoorts. Tot in de 19e eeuw kwamen dergelijke verhalen voor met alle gevolgen van dien.

Sommige volksverhalen gaan over wisselkinderen die door elfen zijn verwisseld, anderen zeggen dat het kabouters, dwergen of kobolden waren, maar in alle verhalen zijn de wisselkinderen mooi maar vertonen ze onhandelbaar gedrag.
Kabouters zouden dit doen omdat zij jaloers zijn op het mooie uiterlijk van de baby, terwijl zij zelf zo lelijk zijn. De moeder heeft de verwisseling helaas niet door. Toch komt het bedrog gelukkig altijd uit. Het verwisselde kind (de kabouter) krijgt bijv. melk te drinken en herinnert zich dan dat het bier thuis heel wat lekkerder smaakt. Nadat het is gevlucht, zijn zijn kameraden wel zo eerlijk het mensenkind weer terug te leggen.

In andere verhalen kunnen Ouders hun gestolen kind weer terugkrijgen door het trollenkind te verleiden door het te laten zeggen hoe oud het is.

De Kobold is een natuurschepsel dat zijn thuis vindt tussen de feeënwezens. Het is een creatie van de geboortegodin Tsa. Omdat koboldenkinderen zodanig aartslelijk zijn en kobolden jaloers zijn op de mooie kinderen van de mens, stelen ze mensenkinderen. Volgens sommige verhalen stelen ze de menselijke baby's, waarna ze een van hun eigen kinderen (wisselkinderen), een zak met goud of helemaal niets terugleggen.

Er zijn maar twee dingen waarvoor een kobold bang is. Het eerste zijn Praios en de andere goden, want gedoopte kinderen zullen nooit worden meegenomen. Het tweede is een mens die achter zijn echte naam komt. Door achter de ware naam van een kobold te komen kan een mens invloed op hem uitoefenen en hem verbannen, want de naam is de bron van zijn magie (en je raad het goed: Repelsteeltje was een kobold).
Verder is de taal van de kobold niet te verstaan zonder tussenkomst van magie. De gestolen menselijke kinderen die opgroeien bij de kobolden worden schelmen genoemd.

IJslands volksgeloof: wisselkinderen worden nooit volwassen. Om ervoor te zorgen dat dit niet gebeurt is het goed om bij een pasgeboren kind op de rug en borst een kruisteken te maken.

Alle verhalen komen er dus op neer dat kinderen met niet-algemeen gedrag (dromerig, stil en teruggetrokken, communicatieproblemen, onhandelbaar) wisselkinderen werden genoemd. Omdat mensen niet wisten wat ze met dergelijke kinderen aan moesten werd er gezegd dat ze verwisseld waren door natuurwezens.

Tegenwoordig weten we dat kinderen die voor hun 3e levensjaar dergelijk gedrag vertonen hoogstwaarschijnlijk autistisch zijn.

Ik hoop dat je hier iets mee kunt!

Liefs, Lunadea

Lunadea, een website over Hekserij, Godin Diana,Stregheria, Magie en Kruiden